گفتار درمانی کودکان

گفتار درمانی کودکان

گفتار درمانی کودکان شاخه ای از علم توانبخشی است که اغلب به مشاوره و درمان مشکلات گفتاری و زبانی افرادی می پردازد. مشکلاتی که یا به صورت مادرزادی و ارثی، یا در دوره ی رشد و یا به دلیل آسیب های بعد از تولد و محیطی دچار این مشکلات شده اند. آسیب شناس گفتار و زبان با انجام ارزیابی های بالینی و تخصصی به تشخیص و در نهایت برنامه ریزی برای درمان مشکلات گفتاری می پردازد.طبق تقسیم بندی انجمن گفتاردرمانی آمریکا این اختلالات عبارتنداز:

1.      اختلالات بیانی:

آن دسته از مشکلاتی هستند که در آن یا کودک دچار تأخیر در شروع گفتار است و یا در چیدن کلمات در کنار هم و ساختن جمله ناتوان و ضعیف است که در این صورت کودک نمی تواند ارتباط خوبی با دیگران داشته باشد.

2.      اختلالات تلفظی:

نادرست تلفظ کردن صدا یا صداهایی درکلمات،مانندگفتن (تیپ به جای سیب یاگدو به جای گردو)

3.      اختلالات در روانی بیان وسرعت بیان:

مانندلکنت، تندگویی یا جویده گویی که تحت شرایطی جریان صحبت کردن بوسیله وقفه های نابجا، تکرار پشت سرهم صداها یا کلمات و کشیدن بخشی ازکلمات متوقف وشکسته می شود.

4.      اختلالات بلع و تغذیه:

اغلب در نوزادان نارس دیده می شود که به صورت مشکل در مکیدن و بلع وجود دارد. در کودکان به صورت مشکلات در جویدن و بلع غذا و پریدن مکرر مایعات به حنجره و ریه می باشد که اگر درمان نشود به اختلالات گفتاری منجر خواهد شد.

5.      اختلالات صوتی وحنجره ای:

هرگونه مشکلی درزیروبمی، بلندی و کیفیت صدای گوینده که شنونده را متوجه اختلال در صدا نماید، دراین طبقه قرارمی گیرد؛ اعم ازگرفتگی صدا، وجودصدای زنانه درمردانه، وجودصدای مردانه و بم درزنان، ناتوانی درصحبت کردن باصدای بلند، صحبت کردن بصورت تودماغی یاحلقی و… .

6.      اختلالات درکی:

هرگونه اختلال در درک و یا دریافت گفته های دیگران و آنچه کودک از محیط پیرامون می شنود که موجب می شود کودک دریافت صحیح شناختی نداشته باشد و بدین ترتیب نتواند به درستی پاسخگوی محرکهای شنیداری باشد. ممکن است کودک در مهارتهای شناختی و یا سایر مهارتها دچار تاخیر باشد و یا اینکه پس از ضربه های وارده به سر و آسیب های مغزی این اختلال ایجاد  شود.

سنجش آمادگی ورود به مدرسه

چه زمانی باید به گفتاردرمانگر مراجعه نمایید؟

برای حل و فصل اشکالات و اختلالات گفتاری لازم است که حتما از کمک گفتاردرمانگران بهره بگیرید. گاهی اوقات برخی والدین با توجه به وجود سابقه فامیلی و یا توصیه های غیر تخصصی که به آنها می شود، رفع و رجوع اشکالات گفتاری را به زمان موکول می کنند.
در حالیکه اینگونه سن طلایی کودک را برای رشد متناسب از او می گیرند و متاسفانه گاهی اوقات هم موجب تشدید اشکالات و سخت تر شدن درمان می شوند. نکته مهم این است که بدانید در خصوص اختلالات زیر ضروری است که به گفتاردرمانگران مراجعه نمایید:

  • تأخیر در شروع گفتار: زمانی که فاصله یزبان درکی و بیانی بالا باشد و کودک با وجودی که گفته های اطرافیان را به خوبی درک می کند با اشارات و داد و فریاد به جای کلمات ارتباط برقرار می کند.
  • فلج مغزی و آسیب های مغزی حین تولد
  • اختلالات ژنتیکی مانند سندرم داون،شکاف کام و شکاف لب
  • آسیب های شنوایی و مشکلات ناشی از آن
  • اختلالات رشدی مانند اتیسم و آسپرگر
  • مشکلات ذهنی
  • ناروانی گفتار و لکنت
  • مشکلات تلفظی
  • مشکلات خواندن و یادگیری
  • اختلالات متابولیکی مانند فنیل کتونوریا
  • مشکلات صوتی مانند اختلال در زیر و بمی
  • گرفتگی مداوم صدا
  • دو یا چند زبانگی

 

شروع گفتاردرمانی در کودکان

درمان در گفتار درمانی کودکان باید خیلی زود؛ ترجیحاً قبل از سه سالگی و در بعضی مواقع با توجه به نوع اشکال حتی در سنین پایین تر هم آغاز شود.
مشکلات راحت تر و سریع تر برطرف خواهند شد و باید بدانیم گاهی در صورت عدم درمان، مشکلات باقی خواهند ماند.
البته این به معنای این نیست که کودکان با سن بالاتر درمان پذیر نیستند بلکه درمان آنها روند کندتری خواهد داشت چون به هر حال کودک الگوی غلطی را در طی این چند سال یاد گرفته است که باید این الگو تغییر کند.

گفتاردرمانی آنلاین وحضوری (ارزیابی و درمان)

گفتاردرمانگر چه می کند؟

گفتاردرمانگر می تواند در تمام موارد راهکارهای مناسبی برای رفع مشکلات کودکان و بزرگسالان در زمینه های تلفظی، لکنت، حرکات عضلات صورت و سایر اندامهای گویایی، صوت و صدا، مشکلات درکی، بیانی و زبانی ارائه دهد. این درمانها بسته به نوع اختلال به صورت انفرادی و گاه به صورت گروهی انجام می پذیرد.

یک راهنما برای والدین؛ کیفیت مراحل رشد گفتار در کودکتان را بسنجید

اصولا مراحل رشد گفتار در کودکان متفاوت است اما نکته مهم این است که هرگونه توقف و يا تاخير در رشد كلامي فرزند شما مستلزم رسيدگي خواهد بود.
كودكي كه تاخير كلامي دارد ممكن است در يك يا چند مهارت رشدي ديگر هم اشكالاتي داشته باشد مثلا مهارتهاي شناختي او متناسب باسنش نباشد و يا ممكن است خوب گوش نكند ، خوب نبيند و يا تقليدي نداشته باشد و بسياري ديگر كه همه و همه ارزيابي جامع كاردرماني را براي چنين كودكاني ضروري مي نمايد.
در ادامه مراحل کیفی رشد گفتار را مطالعه و وضعیت فرزندتان را بسنجید.

تا 6 ماهگی
  • به طور مکرر بغبغو و غرغر می‌کند و صداهای خوشایند و لذت بخش تولید می‌کند.
  • از گریه‌های متفاوت برای بیان نیازهای مختلف استفاده می‌کند.
  • وقتی با او صحبت می کنید؛ لبخند می‌زند.
  • بین صدای افراد تمایز قائل می‌شود.
  • به گفتار دیگران گوش می‌دهد.
  • هنگام غان و غون از واجهای m/p/d/ استفاده می‌کند.
  • از صداهای گفتاری یا اشارات برای خواسته‌ها استفاده می‌کند.
  • نسبت به نه و تغییر تن صدا واکنش نشان می‌دهد.
7 تا 12 ماهگی
  • می چرخد و به دنبال صدا ها می گردد.
  • وقتی با او حرف می زنند نگاه می کند.
  • کلماتی را که مربوط به اشیاء آشناست تشخیص می دهد.
  • کم کم به در خواست ها پاسخ می دهد .
  • در قان و غون او زنجیره های کوتاه و بلند صداها شنیده می شود، مثل: دادا لا لا با با با با.
  • برای جلب توجه از صداهایی غیر از گریه و یا از گفتار استفاده می کند.
  • برای برقراری ارتباط از اشاره و حرکات بدنی استفاده می کند .
  • صداهای گفتاری مختلف را تقلید می کند.
  • در حدود سن یکسالگی ، یک یا دو کلمه دارد (ماما، بابا، دَدَ، بای بای)، هرچند که ممکن است کاملاً واضح نباشند.
تا 2 سالگی
  • اگر از او بخواهید، بعضی از اعضای بدنش را نشان می دهد؛ مانند دستت کو؟
  • دستورات ساده را اجرا می کند و سؤالات ساده را می فهمد؛ مانند توپو قِل بده، نی نی رو بوس کن، کفشت کجاست؟
  • به داستان های ساده و شعر و سرود گوش می دهد.
  • وقتی نام عکس های کتاب را بگویید، آنها را نشان می دهد.
  • هر ماه کلمات بیشتری می گوید.
  • بعضی از کلمات پرسشی را بکار می برد؛ مانند بابا کو؟ ، بریم دَ دَ ؟ ، این چیه؟
  • از ترکیب های دو کلمه ای استفاده می کند مانند؛ بابا من، لالا نه، مامان دَدَ .
  • حروف صدا دار در ابتدای بیشتر کلمات را معمولا درست تلفظ می کند.
تا سه سالگی
  • معنی کلمات متضاد را می فهمد ( تو- بیرون، بالا– پایین ، کوچک – بزرگ، برو– بایست).
  • دستورات دو قسمتی را انجام می دهد ( کتاب را بردار بذار روی میز).
  • مدت طولانی تری به قصه ها گوش می دهد و از شنیدن آنها لذت می برد.
  • تقریباً برای هر چیزی یک کلمه دارد.
  • در صحبت کردن و سؤال پرسیدن از جملات دو یا سه کلمه ای استفاده می کند.
  • صداهای ک، گ، ف، ت، د،ن را بکار می برد.
  • گفتار او بیشتر وقت ها برای شنونده های آشنا ، قابل فهم است.
  • اغلب وقتی شیئی را نام می برید، به دنبال آن می گردد و یا به آن توجه می کند.
 
تا چهار سالگی
  • وقتی از اتاق دیگری صدایش می زنید، می شنود.
  • صدای رادیو و تلویزیون را در سطحی که سایر افراد خانواده گوش می کنند، می شنود.
  • به سؤالات ساده ای که با “کی”، “چی”، “کجا”، و “چرا” شروع می شوند، پاسخ می دهد.
  • در مورد کارهای مهد کودک یا خانه با دوستانش صحبت می کند.
  • افرادی که عضو خانواده نیستند، معمولاً گفتار او را می فهمند.
  • از جملات زیادی که حاوی چهار کلمه یا بیشتر باشند، استفاده می کند.
  • اغلب راحت و بدون تکرار هجا یا کلمات صحبت می کند.
تا پنج سالگی
  • به داستان های کوتاه توجه می کند و به سؤالات ساده در مورد آنها پاسخ می دهد.
  • بیشتر چیزهایی را که در خانه یا مدرسه گفته می شود، شنیده و درک می کند.
  • از جملاتی استفاده می کند که شامل جزئیات زیادی است (سیبی که از همه بزرگتره مال منه).
  • داستان هایی تعریف می کند که به موضوع مربوط است.
  • به راحتی با کودکان و بزرگسالان ارتباط برقرار می کند.
  • بیشتر صداهای گفتاری را درست تلفظ می کند، بجز بعضی از صداها که هنوز ممکن است درست تولید نشوند، مثل: ل، س، ر،و، ل،چ ، ش.
  • کلمات هم قافیه می گوید.
  • نام بعضی از حروف و اعداد را می گوید.
  • از نظر دستور زبان مثل بقیه اعضای خانواده صحبت می کند.

گفتار درمانی کودکان

 

شاخص مهم دیگر برای ارزیابی گفتار کودکان

آیا دیگران متوجه کلام من می شوند؟ آیا دیگران هم متوجه می شوند که من چه می گویم و اساسا چه زمانی به غیر از والدین و نزدیکان کودک، دیگران هم می بایست متوجه آنچه کودک می گوید، بشوند.

والدین عزیز و مراقبان کودک شما اولین کسانی هستید که می توانید به وجود اشکالات گفتاری در کودک شک کنید، علاوه بر مراحل رشد گفتار که می تواند برای شما یک معیار باشد، وضوح گفتار کودک هم می تواند شاخصی برای ارزیابی شما باشد. اساسا از چهار سالگی به بعد کلام کودک شما می بایست توسط بقیه افراد هم درک و شنیده شود که در ادامه در این خصوص توضیحاتی داده شده است:

  • تا 18 ماهگی، 25٪ گفتار باید برای افراد آشنا قابل درک باشد.
  • در 24 ماهگی (دو سال، 50 تا 75٪ گفتار باید برای افراد آشنا قابل درک باشد.
  • در 36 ماهگی (سه سال، 75 تا 100٪ گفتار برای افراد آشنا قابل درک باشد.
  • و اما نکته مهم اینکه تا چهار سالگی، کلام کودک می بایست توسط افرادی که آشنا نیستند هم درک شود.

بنابراین به این نکته بسیار توجه کنید. اینکه شما به صورت کامل متوجه گفتار فرزندتان می شوید، بسیار طبیعی است و مهم این است که طبق مراحل اشاره شده وضوح گفتار کودک رشد کرده و رفته رفته کلام او برای سایرین هم قابل درک بشود.

ارزیابی جامع کودکان

کمک کوشا در مسیر رشد گفتار کودکان

روند رشد گفتار در کودکان متفاوت است. در هر سنی انتظار می رود که بخشی از تلفظ کودکان کامل شود بنابراین وجود اشکالات تلفظی در سنینی برای کودکان طبیعی است اما تداوم اشکال، عدم پیشرفت و توقف و دشواری در تولید صدا می تواند نشانه باشد. یعنی اینکه شما می بایست با دیدن این نشانه ها فرزندتان را به صورت جامع ارزیابی کنید تا با ریشه یابی صحیح و به موقع به حل و فصل اشکالات کمک شده و از تشدید آنها جلوگیری شود.
زمانی که کودک دچار اشکالات و یا تاخیر گفتار است در سایر مهارتها نظیر توجهی، درکی- شناختی و حتی رفتاری و ارتباطی ممکن است دپار اشکالاتی باشد. چرا که مهارتهای کودکان کاملا به هم وابسته است و اشکال در یکی بر سایر مهارتهای رشدی هم تاثیر می گذارد. 
به همین جهت در کاردرمانی و گفتاردرمانی کوشا واقع در منطقه یوسف آباد تهران، کودکان با اشکالات گفتاری ابتدا به صورت جامع و تخصصی ارزیابی خواهند شد و بر اساس نتیجه ارزیابی جلسات درمانی آنها طرح ریزی و اجرا می شود. 

کوشا با کادری متشکل از کاردرمانگران و گفتاردرمانگران مجرب، در این مسیر همراه و پشتیبان شما خواهد بود.


تماس فوری

 

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.